Chorwacja

Chorwacja - region:

Chorwacja Środkowa

      Chorwacja Środkowa to piękna część Chorwacji, polecana zwłaszcza tym, którzy interesują się architekturą i lubią miasta z bogatą historią, oraz miłośnikom wszelkich twierdz, pałaców i zamków. Dodatkową atrakcją są wina, z których region ten słynie. Kontrast z nadmorską częścią kraju jest wyraźnie widoczny, zwłaszcza po wakacjach spędzonych na riwierze chorwackiej, pełnej plaż, fal idealnych do surfingu i nieustającego słońca. Podczas zachodu można spacerować, mając nad głowami palmy, czy też popijać drinki w nadmorskiej kawiarence. Środek Chorwacji to natomiast spokojne wzgórza, urocze wioski, okalające je winnice, w końcu mnóstwo twierdz i zamków. Centrum stanowi Zagrzeb, stolica Chorwacji. Klimat miasta, a zwłaszcza jego budownictwo przypominają Wiedeń, Kraków, czy Budapeszt. Na zapoznanie się z nim nie wystarczy jeden dzień. Chociaż jeżeli chce się je wyłącznie zwiedzić, to zdecydowanie nie zabraknie atrakcji. To oczywiście nie jedyne miejsce warte uwagi. W odległości niecałych 100 km od stolicy znajduje się zamek Trakoscan, który okala wspaniały park, a widok z niego rozciąga się na piękne jezioro... ale o nim nieco później, gdyż warto poświęcić mu więcej uwagi.

Zagrzeb

      Zagrzeb to centrum chorwackiej kultury, jak i stolica kraju, znajdująca się nad rzeką Sawą, przez którą to biegną szlaki komunikacyjne między Austrią oraz Węgrami a Morzem Adriatyckim. Zagrzeb bardzo przypomina Wiedeń, ze względu na architektoniczny kontrast - historia spotyka się tu z nowoczesnością. Wszelkie zabytki zlokalizowane są w tzw. Górnym Mieście (Gornij Grad, na który składają się dzielnice Gradec i Kaptol), natomiast Dolne Miasto (Donij Grad) to już pełna współczesność - nowoczesna architektura, jak i znacznie szybsze tempo funkcjonowania.
      Górne miasto to zwłaszcza pozostałości fortyfikacji oraz kościoły. Spośród tych drugich warto zwrócić uwagę na kościół świętej Katarzyny z imponującym ołtarzem z XVIII wieku; katedrę Wniebowstąpienia Najświętszej Marii Panny, postawioną w wieku XIII na gruzach romańskiego kościoła z XI wieku; kościół świętego Marka (pochodzący z XIII wieku, poza dzwonnicą, która została zrekonstruowana, gdyż oryginalna uległa zniszczeniu w XVI wieku), z charakterystycznymi herbami (jeden z herbów to herb państwa, drugi miasta). Będąc już w tym miejscu, na placu świętego Marka (Markov trg), warto zwrócić uwagę na siedzibę parlamentu (Sabor), która została wybudowana w początkach XX wieku;
      Do pozostałych atrakcji, którym należy przyjrzeć się bliżej, można zaliczyć pałac Bana, będący zarówno prezydencką siedzibą, jak i obiektem, udostępnianym wycieczkom, a także muzea (Muzeum Historyczne Chorwacji, Muzeum Miejskie, Muzeum Sztuki, Muzeum Techniki, Muzeum Przyrodnicze, Muzeum Archeologiczne). W Zagrzebiu znajduje się także dużo atrakcyjnych pomników - z ciekawszych warto wymienić pomnik świętego Jerzego, który walczy ze smokiem, pomnik Mariji Zagorki (pisarki), czy pomnik Josipa Jelacicia, chorwackiego bana w latach 1848 - 1859 (podczas powstania węgierskiego walczył z Józefem Bemem; pomnik został mu postawiony już w roku 1866, ale został zburzony przez gen. Tito; nowy postawiono w 1991 roku). Pomnik Jalecicia jest dobrym punktem orientacyjnym, bardzo często stanowiącym miejsce spotkań.
      Jak jednak na prawdziwe, historyczne miasto przystało, Zagrzeb ma nie tylko wiele zabytków, ale też i legend. Jedną z nich, z którą każdy turysta będzie miał do czynienia, jest legenda związana z kulą armatnią. Tak, jak w Krakowie z wieży mariackiej rozbrzmiewa w południe hejnał, tak w Zagrzebiu, z jednej z wież, będącej pozostałością po dawnej fortyfikacji miasta, wystrzeliwana jest w samo południe kula armatnia. Niegdyś wystrzał oznaczał wezwanie na mszę, dziś stanowi tradycję i jednocześnie tutejszą atrakcję. Legenda głosi, że gdy Turcy przygotowywali się do ataku na miasto, oddano w ich stronę strzał z armaty. Niefortunnie kula trafiła w obiad dowódcy przeciwników. Ten miał tak bardzo się tym incydentem zdenerwować (choć istnieje i wersja mówiąca, że się wystraszył), że postanowił czym prędzej się oddalić, wraz z całym wojskiem. Warto także udać się na szczyt wieży Lotrscak (bo o niej mowa), nie tylko, aby ujrzeć tę XIX-wieczną armatę. Wieża stanowi wspaniały punkt widokowy, z którego można podziwiać panoramę całego miasta.
      Po całodziennym zwiedzaniu, można usiąść w jednej z licznych kawiarni, gdzie otrzyma się zarówno wybrany trunek, jak i coś dobrego do zjedzenia. Oczywiście do dyspozycji są również wszelkiego rodzaju pizzerie, a dla tych, którzy zdecydują się więcej czasu poświęcić na jedzenie - restauracje. Te ostatnie oferują kuchnie całego świata i są zazwyczaj zlokalizowane w centrum stolicy. Jeżeli chce się skosztować miejscowych specjałów, warto rozglądnąć się za restauracjami, które ulokowane na obrzeżach wśród zieleni gdyż zapewniają one niesamowity klimat - nie tylko atrakcje dla podniebienia, ale także możliwość dalszego nasycania się urokami miasta.
      Zagrzeb jest bardzo dobrym miejscem na zatrzymanie się w okresie wakacji, np. w opcji all inclusive. Jest tu mnóstwo hoteli, oferujących najwyższy standard. Do dyspozycji gości jest pełna gama apartamentów. Ceny za pokój często jednak przekraczają kwotę 100 euro za dobę. Zatem jeżeli szuka się jedynie bazy noclegowej, lepiej rozejrzeć się za kwaterami prywatnymi, gdzie nocleg będzie znacznie tańszy. Niższe koszty umożliwia wybór wycieczek w biurze podróży w opcji last minute. Jeżeli na urlop wybierze się czas wakacji, to dodatkową atrakcją niewątpliwie będą Letnie Wieczory Zagrzebskie, podczas których odbywa się mnóstwo koncertów, zarówno muzyki klasycznej, jak i współczesnej. Impreza trwa przez cały lipiec oraz sierpień.

Tuheljskie Toplice

      Pośród wzniesień i terenów zielonych leży miasteczko Tuheljske Toplice, które od stolicy Chorwacji dzieli jedynie 40 km. Znane jest ze znajdującego się w nim uzdrowiska z wodami termalnymi. Tuheljskie Toplice to gejzery, baseny, zjeżdżalnie wodne i możliwość skorzystania z hydromasaży. Jest to najlepsze miejsce na rekreację, jak również dobra baza wypadowa. Wycieczki są organizowane na miejscu.

Sisak

      W odległości niecałych 60 km od Zagrzebia leży wielki port rzeczny, Sisak (w starożytności znany jako Siscia). Według legendy wspomnianej powyżej, to właśnie w jego stronę miał się udać turecki przywódca wojskowy po tym, jak z wieży Lotrscak wystrzelona została armatnia kula, przerywająca mu posiłek.
W Sisak szczególną uwagę zwiedzających zwraca kamienny most oraz trójkątna twierdza z wieku XVI (Stari Grad).

Bjelovar

      Na wschód od Zagrzebia leży Bjelovar, miasto, które dopiero w XVIII wieku zyskało znaczącą rolę. Cesarzowa Maria Teresa nakazała postawić na jego obszarze fortyfikacje, czyniąc tym samym z Bjelovaru zaporę, mającą powstrzymać tureckie najazdy. Obecnie miasto znane jest zwłaszcza z corocznego festiwalu (pierwszy odbył się w roku 2003) - BOK (BOKfest), prezentującego najlepiej oceniane sztuki teatralne roku poprzedniego. Repertuar jest przeznaczony dla każdej grupy wiekowej - zarówno dzieci, jak i dorośli mogą wybrać sztukę dla siebie. Festiwal nie ma stałej liczby dni, gdyż jest ona uzależniona od ilości prezentowanych przedstawień.
      W mieście można odwiedzić muzeum, spędzić wieczór w jednej z restauracji, czy kawiarenek, jak również wybrać czynny wypoczynek. Bjelovar gustuje we wszelkich sportach związanych z piłką (piłka siatkowa, nożna, a zwłaszcza piłka ręczna), a okolicę otacza dużo zieleni i wzgórza, idealne na spacery. W czerwcu odbywa się tu Terezijana, festiwal, który wypełniają koncerty i zabawa.
      Chcąc spędzić wczasy właśnie w tym mieście, można skorzystać z hotelu znajdującego się w centrum miasta, albo też wybrać się poza miasto. W odległości 10 km od Bjelovaru znajduje się wzgórze, gdzie także można wynająć pokój, zjeść w restauracji, oraz pospacerować po okolicznych lasach.

Karlovac

      Karlovac, podobnie jak Bjelovar, był niegdyś obronną twierdzą, mającą za zadanie ochronę dalszego obszaru przed najazdami tureckimi. Dziś atrakcją turystyczną jest twierdza Dubovac, dająca wspaniały widok na panoramę miasta. Do dyspozycji spacerowiczów pozostaje także duża ilość parków, jak i ogrodów. Dużym atutem miasta jest położenie pomiędzy rzekami (rzeka Kupa, Korana, Mreznica, Dobra).
      Karlovac znany jest smakoszom piwa z tego właśnie trunku - Karlovacko Pivo ma wielu entuzjastów i jest eksportowane poza granice kraju.
      W mieście jest dużo prywatnych pensjonatów, w których można wynająć pokoje.

Varazdin

      Varazdin, dawna stolica Chorwacji, leży w odległości ok. 80 km od Zagrzebia. Miasto znane jest z piłkarskiego klubu, dużej hali sportowej, ale także znacznej ilości zabytków: kościoły, ratusz z połowy XVI wieku, pałac, wraz z galerią sztuki, czy też muzeum entomologiczne. Na szczególną uwagę zasługuje jednak Stari Grad - twierdza z XVI wieku. Ze względu na wielokrotne przebudowywanie, obecnie jest połączeniem wszelkich, następujących po sobie stylów - dlatego łatwo zaobserwować tu gotyk, renesans, jak i barok. Nieprzypadkowo Varazdin określa się mianem miasta-muzeum. I wewnątrz twierdzy znajduje się wiele eksponatów, udostępnianych do zwiedzania. Pośród nich można podziwiać organy, wspaniale rzeźbione meble, stół apteczny z wieku XVIII, jak i pamiątki, związane z konkretnymi osobami. Twierdza otoczona jest parkiem, idealnym na leniwe spacery. Stan rozleniwienia można uzupełnić o to, z czego Varazdin jest znany - chorwackie wino. To ono przyciąga równie mocno, jak wszelkie zabytki, znajdujące się w mieście. To właśnie nieopodal Varazdina, pod koniec XVII wieku, jeden z baronów, a zarazem wytrawny znawca wina, założył stowarzyszenie ekspertów tego trunku. Wypracowali oni zasady dotyczące degustacji wina, jak i sposobów jego podawania (schłodzone wino poprzedza ciepłe, lżejsze wino podaje się przed cięższym, jasne najpierw - ciemne po nim).
      Jeżeli odwiedzi się miasto we wrześniu, warto wybrać się na jeden z koncertów, odbywających się w pochodzącej z XVII wieku Katedrze Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Zarówno ze względu na akustykę, jak i wspaniałe organy odbywają się tu koncerty w ramach tzw. "Wieczorów Barokowych".

Trakoscan

      Park, wraz z pięknym zamkiem, usytuowanym na wzgórzu. Już kilka słów we wstępie zostało mu poświęconych, ale właśnie to na ten obiekt wskazuje się bardzo często jako na najpiękniejszy chorwacki pałac. Dlatego, jeżeli nawet celem i miejscem podróży będzie Zagrzeb, warto przejechać niecałe 100 km, aby zobaczyć, co tak wielu zachwyca w tym zamku. Początki obecnej budowli, która w zachowanym stanie pochodzi z wieku XVI (w wieku XIX została odrestaurowana) sięgają wieku XIII. Zamek przyciąga uwagę już ze znacznej odległości - umieszczony jest na wzgórzu, u stóp którego rozciąga się park. Jednak nie tylko zewnętrzny wygląd jest w tym wypadku istotny. Każdy zwiedzający prawdziwe skarby otrzyma po wejściu do środka. Znajduje się tu wspaniała biblioteka oraz kolekcja mebli w stylu barokowym oraz rokoko. Miłośnicy broni docenią zapewne eksponaty, datowane od wieku XV aż po wiek XIX. Zachowana została również sala rycerska i łowiecka, muzyczny salon i malarskie atelier. Ściany zdobią okazałe obrazy, w tym Julijany Draskovich, jednej z przedstawicielek rodziny Draskovich. Ród ten od XVI wieku aż do momentu wybuchu II wojny światowej zamieszkiwał Trakoscan.

Osijek

      Osijek to duża aglomeracja miejska, położona nad Drawą. W epoce starożytnej na miejscu obecnego miasta znajdowała się Mursa - wojskowa osada rzymska. Najbardziej natomiast przyciąga turystów tutejsza starówka, dziś znajdująca się poza centrum, a dawniej stanowiąca serce miasta, które to chronione było obronnym murem. Z twierdzy jednak niewiele się ostało - jedynie baszty Karola i Eugeniusza, gdyż w latach dwudziestych XX wieku uległa zburzeniu. Z kościołów warto zwiedzić kościół świętego Jakuba, kościół świętego Krzyża (znajdujący się przy klasztorze Franciszkanów), kościół świętego Michała, jak i katedrę świętych Piotra i Pawła. Do dyspozycji pozostaje także wieża ciśnień, tor wodny, ratusz, oraz wiele muzeów.
      Osijek to jednak nie tylko zabytki, ale także kulturalny i naukowy ośrodek Chorwacji. To tu ulokowana jest znaczna część uniwersytetów.

Dakovo

      Dakovo, które od Osijeku położone jest niewiele ponad 30 km, powinien odwiedzić każdy miłośnik koni, który spędza wakacje w Chorwacji. To niewielkie, urocze miasteczko słynie z hodowli koni (konie lipicańskie). Stadnina sięga początków XVI wieku.
      Uwagę w miasteczku od razu przykuwa bazylika świętego Piotra, zbudowana w wieku XIX. Całość utrzymana jest w kolorystyce ciemnej cegły, z beżowymi zdobieniami. Świątynia ma dwie dzwonnice liczące 84 metry wysokości, a w środkowej jej części mieści się wspaniała rozeta. Samo miasteczko sięga czasów starożytnych, kiedy stanowiło rzymską osadę o nazwie Certissa.

Slavonski Brod

      Slavonski Brod leży nad Sawą, nieopodal granicy z Bośnią i Hercegowiną. To stare miasto, o powierzchni niewiele ponad 50 km kwadratowych, korzeniami sięga czasów rzymskich, kiedy nosiło nazwę Marsonia (dziś kojarzącą się z klubem piłkarskim). Turystom poleca się zwiedzenie twierdzy z wieku XVIII, oraz tutejsze kościoły.

Vukovar

      Tuż przy granicy z Serbią leży Vukovar, miasto ogromnie doświadczone przez wojnę w roku 1991, słynne z bohaterskiej obrony i właśnie, jako miasto bohater czczone przez Chorwatów. Przed wojną było ośrodkiem kultury, dziś wciąż widać ślady zniszczeń. Do zwiedzania pozostaje jednak niewiele, w porównaniu z przeszłością. Wciąż jednak przyciąga turystów pałac rodziny Elk, w stylu późnego baroku, cerkiew świętego Mikołaja oraz kościół Filipa i Jakuba, położony obok klasztoru Franciszkanów.

      Chorwacja Środkowa to piękny region, idealny na spędzenie w nim zarówno wczasów rodzinnych, wakacji w gronie przyjaciół, jak i samotne przemierzanie wzgórz i lasów. Można odnaleźć tu zarówno miejsca gwarantujące spokój, jak i miasta tętniące życiem. Chorwacja Środkowa co roku przyciąga nowych turystów, ci zaś, którzy już tu byli, z wielka chęcią powracają ponownie.

Dalmacja

Dalmacja - chorwacki raj nad Adriatykiem
      Na wschodnim wybrzeżu Adriatyku rozciąga się historyczna kraina, od wyspy Pag po Zatokę Kotorską, należąca do Chorwacji. "W moim śnie budzę się w słonecznej Dalmacji, morza toń kołysze mnie. Ja lubię chodzić plażą złotej Dalmacji, wspaniałe wino w promieniach słońca pić". Tak w pamięci zapisała się polskiemu piosenkarzowi, Mariuszowi Kaladze, że wciąż w sennych marzeniach ogrania go tęsknota za jej wybrzeżem, gorącym klimatem, ludźmi, atmosferą. Tak we wspomnieniach każdego turysty będzie wyglądać pobyt tutaj, który jak echo będzie powracać i namawiać do powrotu.
      Dalmacja to malutkie miasteczka, zaciszne, żyjące życiem rybaków, rolników, artystów i nadmorskie kurorty pełne turystów z całego świata, gwarne i radosne. To historia, która zostawiła tutaj swoje ślady i skarby kultury. To egzotyczne owoce, gaje oliwne, lasy piniowe, tradycyjna kuchnia i wino, w których zaklęty jest smak południa. To rześkie, morskie powietrze, które, gdy się weźmie głęboki wdech, pozwala poczuć prawdziwą miłość do morza. To rozpalona kula słońca, która ogrzewa morską toń i sprawia, że plaże wydają się jeszcze bardziej złociste. To błękitne niebo, w nocy roziskrzone milionem gwiazd, które świecą nad dalmatyńskim wybrzeżem, jakby przybyłym tu gościom chciały także po zmroku pokazać to, co im mogło umknąć w ciągu dnia. To urocze zakątki, zielone wyspy, mistyczna natura, która rozkwita po każdym wschodzie słońca. To rytm życia, nastrój nieśpiesznie płynących dni, który pozwala poczuć spokój i odprężenie, ale też dobra zabawa i radość z życia. To wreszcie jej mieszkańcy, z temperamentem typowych Południowców, otwarci na świat, gościnni, spontaniczni, uśmiechniętą twarzą witający wszystkich gości. To wszystko sprawia, że Dalmacja jest miejscem jedynym, niezastąpionym i idealnym wprost na wymarzone wakacje. Powodów, by tu przyjechać jest jednak o wiele więcej, a przekonali się o tym ci, którzy raz się skusili i wielokrotnie tu powracają, by znów cieszyć jej urokami i poczuć na własnej skórze jej magiczny dotyk.

Dalmacja - klimat
      Pogoda w Dalmacji na pewno nas nie rozczaruje. Sezon turystyczny zaczyna się już w kwietniu i trwa do października. Na wybrzeżu panuje klimat śródziemnomorski z gorącym, słonecznym latem i wilgotną zimą. W lecie temperatury wahają się od 22 do 30 stopni. Kąpać w morzu można się od czerwca do września, wtedy bowiem temperatura wody przekracza 20 stopni. Wakacje w Dalmacji to gwarancja przyjemnych temperatur, mnóstwa słońca i bezchmurnego nieba.

Dalmacja - historia
      Przeszłość tego regionu jest bardzo burzliwa, a historyczne wydarzenia, pozostawiły na tym terenie szczególne dziedzictwo kulturalne. W czasach starożytnych była to prowincja rzymska, świadectwem czego są liczne zabytki z tego okresu. W VI-VII wieku została zasiedlona przez plemiona słowiańskie. Stała się obiektem rywalizacji Węgier, Wenecji i Turcji. Należała do Republiki Weneckiej, była częścią Cesarstwa Austriackiego, w epoce napoleońskiej została włączona do Francji. Po kongresie wiedeńskim w 1815 roku włączona do monarchii habsburskiej jako odrębny kraj - Królestwo Dalmacji. Dziś południowy skrawek dawnego Królestwa Dalmacji należy do Czarnogóry, pozostała część leży w granicach Chorwacji.

Dalmacja - zabytki
      Wizyta w Dalmacji nie może się odbyć bez zwiedzania tutejszych zabytków - to tak, jakby zjeść obiad bez pałaszowania deseru. Podróż po zabytkach Dalmacji rozpoczniemy od północy i zatrzymamy się najpierw w Zadarze - mieście, w którym podobno zachód słońca jest piękniejszy niż w Kalifornii - tak stwierdził amerykański reżyser Alfred Hitchcock, przebywający w tych stronach. Zadar nazywany jest "miastem rzymskich zabytków", bo znajdziemy tutaj rzymskie forum i ruiny budowli rzymskich, ale także pomniki historii, które pochodzą z innych epok. Poruszając się małymi, wąskimi uliczkami miasteczka dotrzemy do przedromańskiej budowli sakralnej - kościoła św. Donata z IX w., nieopodal którego wznosi się romańska katedra św. Anastazji, powstała w XIII w., zawierająca obrazy pędzla sławnych malarzy dalmatyńskich i włoskich. Uwagę przykuwa kościół św. Marii z charakterystyczną dzwonnicą, srebrny sarkofag znajdujący się w kościele św. Szymona, klasztor Franciszkanów z XVI w. Ale to nie wszystko. Co jeszcze można zobaczyć w Zadarze? Pałace barokowe, arsenał z XVIII w., renesansową loggię, bramę Porta Terraferma. W uroczej kawiarence, możemy napić się sławnego wiśniowego likieru Maraschino, z którego miasto jest znane, a niedaleko portu usłyszeć dźwięk organów, które wbudowane w nadbrzeże, gdy nadchodzi fala wydają charakterystyczny odgłos i ma się wrażenie, jakby dochodził on z morza. Opuszczamy Zadar i kierując się dalej na południe, docieramy do Sybenika, położonego przy ujściu rzeki Krka do Morza Adriatyckiego. Niewątpliwie najważniejszym zabytkiem miasta jest katedra św. Jakuba, znajdująca się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Jej nadzwyczajność polega na tym, że wybudowana została tylko z kamienia. Słynie też z legendarnego szeregu 74 kamiennych głów ludzkich, które znajdują się w apsydach i w bardzo realistyczny sposób przedstawiają mieszkańców miasta i wybitne postacie. Oglądając także inne zabytki Sybenika: Pałac Rektorów, twierdzę św. Mikołaja, cerkiew. Św. Spasa, warto zrobić sobie chwilę przerwy i spróbować lokalnego przysmaku: koktajlu z warzyw i żółtego sera. W drodze z Sybenika do Splitu zatrzymujemy się w Trogirze, którego układ urbanistyczny także znalazł się na liście UNESCO. Większa część centrum miasta leży na wyspie otoczona murem z dwiema bramami. Najcenniejszym zabytkiem jest tutaj katedra św. Wawrzyńca, budowana przez cztery wieki, która już z daleka przyciąga wzrok wszystkich turystów. Docierając wreszcie do Splitu, Twoim oczom ukaże się pałac rzymskiego cesarza Dioklecjana, którego także nie mogło zabraknąć na liście UNESCO, bo nie ma równie pięknego nad całym Adriatykiem. Tutaj zobaczysz też najmniejszą uliczkę na świecie zwaną "Przepuść mnie", świątynię Jupitera, bramę pałacową, mauzoleum Dioklecjana, czy pozostałości akweduktu. Teraz celem naszej podróży jest wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO Dubrownik - przez Lorda Byrona nazywany "perłą Adriatyku", Napoleona - "oazą cywilizacji", a o którym George Bernard Shaw powiedział: "raj na ziemi". Te słowa za nim powtarzają miliony turystów, którzy podziwiają miejscowe zabytki: Wielka Fontannę Onufrego, Pałac Sponza, ponad 20 bastionów i baszt, najstarszą aptekę w Europie. Tutaj schronienie przed słońcem można znaleźć w murach wielu świątyń: jak choćby kościoła św. Spasa czy św. Vlaha. Atrakcji tu tyle, że niewiadomo od czego zacząć.

Dalmacja - wyspy
      To, co najbardziej kojarzy się z Dalmacją i jednocześnie jest jej znakiem rozpoznawczym, to wybrzeże, które obejmuje około 1000 przybrzeżnych wysp. Jedną z najczęściej odwiedzanych przez turystów wysp jest Hvar, zwana "wyspą lawendy", dzięki unoszącym się tu charakterystycznym zapachom ziół, których uprawą zajmuje się miejscowa ludność, oraz "chorwacką Maderą", bo słynie z największego nasłonecznienia w całej Chorwacji. Krajobraz kulturowy wyspy pod nazwą Równina Starego Gradu od 2008 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Na wyspie Vis znajduje się wiele cennych zabytków - pozostałości antycznej osady Issa, franciszkański klasztor, kościół Matki Boskiej Pirackiej, budowany w poprzek (jest szerszy niż dłuższy). Z kolei inna wyspa, Korcula, wraz ze swoim największym miastem o tej samej nazwie, znana jest jako "mały Dubrownik" i miejsce narodzin słynnego weneckiego podróżnika - Marco Polo. Urlopowicze często odwiedzają też wyspę Mljet - na której zachowały się tubylcze lasy, które sprawiają, że jest to najzieleńszy obszar na całym Adriatyku. Inne większe wyspy to Dugi Otok, Uljan, Brac, Lastovo i Pasman.

Dalmacja - atrakcje przyrodnicze
      Przyroda nie skąpiła swoich łask temu regionowi. Jednym z powodów, by tu przyjechać, są właśnie dary natury, które doceniono nadając im status parków narodowych. W pobliżu miasta Starigrad w północnej części Dalmacji rozpościera się Park Narodowy Paklenica. Położony na stoku pasma górskiego Velebit składa się z dwóch kanionów: Mala i Velika Paklenica, przy wejściu do którego mieści się podziemny zespół, wybudowany specjalnie dla przywódcy Jugosławii, Josipa Broz Tito, na przełomie lat 40. i 50. Przyciąga turystów bogactwem naturalnego piękna, w postaci zjawisk krasowych, podziemnych pieczar i jam, oraz obfitością flory i fauny. Otoczony krystalicznie czystym, błękitnym morzem z urozmaiconą linia brzegową, archipelag Kornati obejmuje 147 wysp z białego kamienia, z których największa, wraz z sąsiednimi wyspami tworzy obszar parku narodowego. W środkowym i dolnym biegu rzeki Krka mieści się kolejny słynny park narodowy, na terenie którego podziwiać można wodospady, kaskady, Jezioro Visovac oraz samo ujście rzeki, które tworzy czarujący widok na miasto Sibenik. Tutaj znajdziemy też wiele kulturalnego dziedzictwa w postaci klasztoru Franciszkanów, pozostałości rzymskich budynków i ruin średniowiecznej fortecy oraz licznych młynów, które są w użyciu do dnia dzisiejszego. Natomiast Park Krajobrazowy Biokovo jest znany z pastwisk, na których można spotkać kozice. Miejscowe powiedzenie głosi, że zwiedzający mają "nogi w morzu, a czoło w błyskawicach", bo Biokovo słynie też z wyjątkowo ładnego wschodu słońca i widoku na wyspy adriatyckie rozciągającego się ze szczytu św. Jerzego (1762 m). Dużą atrakcję stanowi też wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO Park Narodowy Jezior Plitwickich, na który składa się 16 jezior krasowych połączonych ze sobą licznymi wodospadami, które zachwycą każdego miłośnika przyrody.

Dalmacja - kuchnia
      Odwiedzając dalmatyńskie wybrzeże, chcąc naprawdę poznać ten region i jego kulturę, trzeba koniecznie spróbować specjalności tutejszej kuchni. A jej przysmaki przypadną do gustu nawet najbardziej wybrednym podniebieniom. Co więc znajdziemy w dalmatyńskim menu? W przybrzeżnej kuchni nie może zabraknąć zapachu świeżej ryby ani owoców morza. Koneserzy wszelkich subtelnych smaków, gdy skosztują dalmatyńskich potraw, przekonają się, jakie bogactwo oferują wody Adriatyku. Ryba przyrządzana jest tutaj na kilka sposobów. Gradele to serwowana z warzywami i sałatką ryba pieczona na ruszcie, wcześniej nacierana mieszanką ziół. W jadłospisie mamy też leso, czyli rybę gotowaną w wodzie z dodatkiem oliwy, octu winnego, cebuli i przypraw. Przygotowywany z różnych rodzajów ryb brodet najpierw się smaży z posiekaną cebulą, a później gotuje z czosnkiem, pietruszką, pomidorami i podaje do niego mamałygę. Za miejscowy przysmak uważane są też wszelkiego rodzaju zupy rybne. Region jest dumny z szerokiego wyboru specjałów pochodzących z morza. Wymagający smakosze znajdą w kartach małże, krewetki, raki, kałamarnice i kalmary. Buzaru to specjalny sposób przygotowywania małż, ostryg i krewetek. Posypane pietruszką, czosnkiem, bułką tartą i przyprawami oraz nasączone winem i oliwą gotuje się je na dużym ogniu do otwarcia skorupek. Sekret bajecznego smaku ryb i owoców morza leży w tradycji przygotowania potraw, przekazywanej z pokolenia na pokolenie. Charakterystyczną dla Dalmacji potrawą jest prust, czyli wędzona i suszona na wietrze zwanym Bura, szynka podawana z owczym serem. Skosztujmy też deserów, sporządzanych z owoców południowych, suszonych fig, rodzynek, migdałów, śliwek z dodatkiem miodu, czy karmelu. Szczególnie lubiany rarytas fritule i ich wyspowa odmiana, krostule, to smażone w oleju kulki z ciasta z dodatkiem rodzynek i likieru. Rozata to smakołyk z jajek, mleka i karmelu. Tych słodyczy nie spróbujemy nigdzie indziej, tylko w Dalmacji! Mieszkańcy kultywują tu zwyczaj, że do dobrego jedzenia należy się napić dobrego wina. Tradycje winiarskie są tutaj pielęgnowane od wieków. W aromacie dalmatyńskich trunków poczujemy specyficzny smak południa. Wśród win o rubinowych kolorze szczególnie godne polecenia są Postup, Faros, Babic, Bolski Plavac, a najpopularniejsze białe wina to Pošip, Grk, Bogdanuša. Specjalnością Dalmacji jest Prošek - słodkie wino deserowe o charakterystycznej nucie smakowej. Inny napój zwany Bevanda, to mieszanka wina i krystalicznie czystej wody. Dalmacja to raj dla smakoszy, a dalmatyńskie przysmaki - niebo w gębie!

Dalmacja - sport
      Dalmacja to świetna propozycja dla tych, którzy nie umieją usiedzieć na miejscu i lubią spędzać czas aktywnie. Jej plaże są wymarzonym miejscem dla wielbicieli słońca i kąpieli, ale panują tutaj też doskonałe warunki do uprawiania sportów wodnych. Biorąc pod uwagę jej fenomenalne wybrzeże, słoneczną pogodę i korzystne wiatry, Dalmacja to raj do uprawiania windsurfingu - wystarczy wskoczyć na deskę i dać się porwać falom. Pomyślne wiatry w tej części świata - Maestral, charakterystyczny dla pięknej i stałej pogody, Bura, będący dużym wyzwaniem wiejąc od lądu w kierunku morza, Jugo, wzmagający podekscytowanie i pozwalający rozwinąć dużą szybkość - gwarantują wielbicielom żeglarstwa mnóstwo frajdy i adrenaliny. Miłośnikom przygód na morzu do Dalmacji przekonają też liczne wyspy, różnorodność plaż, kanały i zatoczki, gdzie można żeglować i cieszyć się nietknięta naturą. Jedną z miejscowych ofert sportowych są wspaniałe korty tenisowe. Jeśli doda się do tego fakt, że wielu chorwackich graczy tenisa znajdowało się na światowej liście najlepszych tenisistów, jak choćby Mirjana Lučić, która jako deblistka wygrała Australian Open 1998 w parze z Martiną Hingis, to wydaje się, że pasjonatom tego sportu, dalmatyńskie korty nie pozostaną obojętne. Entuzjaści ekstremalnych przeżyć mogą zmierzyć się z dzikim i ekscytującym strumieniem rzeki Cetina, przeprawiając się przez nią tratwą. Amatorzy raftingu będą mogli też podziwiać zapierającą dech w piersiach scenerię dalmatyńskiej rzeki. "Woda nie jest dobra do picia, woda nie jest dobra do prania, woda jest tylko dobra do brodzenia" - to ulubione powiedzenie Mizzy, legendarnego przewodnika kajakarstwa. Ci, którzy nie wyobrażają sobie wakacji bez kajaka, na tutejszych rzekach, rzeczkach, jeziorach, także morzu, mogą odbyć niejedną podróż. Na tych natomiast, którzy umiłowali sobie świat podwodnej flory i fauny, czeka bajkowy, ukryty pod wodami Adriatyku świat z malowniczymi rafami i jaskiniami. Dalmacja oferuje też możliwość uprawiania kolarstwa, wspinaczki i polowań.

Dalmacja - festiwale
      Chcesz poczuć ducha Dalmacji? Zaklęty jest w tradycyjnych, dalmatyńskich pieśniach, które rozbrzmiewają podczas licznych festiwali i świąt. Najważniejszy z nich to Letni Festiwal w Dubrowniku - święto wszystkich miłośników muzyki i folkloru, podczas którego miasto staje się jedną wielką sceną dla tancerzy, śpiewaków i aktorów. Jeden z uczestników pierwszego dubrownickiego festiwalu, który odbył się w 1950 r. - francuski pisarz Claude Aveline, wspominając go dziesięć lat później napisał, że nie przyszło mu wtedy do głowy, że uczestniczy w "narodzinach jednego z najbardziej znanych festiwali naszej epoki". Warto też posłuchać muzyki w ramach Festiwalu Muzyki Rozrywkowej w Splicie, czy Festiwalu Muzyki Klasycznej w Zadarze, lub wybrać się na Międzynarodowy Festiwal Dzieci w Sibeniku. Ale tak naprawdę, w jakim miejscu Dalmacji się nie znajdziemy, wszędzie rozbrzmiewa granie i śpiew w ramach różnego rodzaju imprez kulturalnych.

      Wizyta w Dalmacji to gwarancja wspaniałych wakacji. Tutaj każdy znajdzie coś dla siebie - nie rozczarują się amatorzy plażowania, słońca i kąpieli, nie zawiodą miłośnicy wakacji na sportowo, ani entuzjaści historii i poznawania nowych kultur. Nasza oferta turystyczna to wysokiej jakości usługi gastronomiczne i hotelarskie. Oferujemy noclegi, apartamenty prywatne, hotele i kwatery prywatne, także w standardzie all inclusive. Zapraszamy nad dalmatyńskie wybrzeże!

Istria

Istria - smak morza, słońca i wina
      Między Zatoką Triesteńską oraz Kvarnerską położony jest kawałek lądu, otulony błękitnymi wodami Adriatyku. Kształtem przypomina serce, które od północy wyznaczają pasma górskie. Niewielka, północna część Istrii należy do Słowenii, do Włoch najbardziej w górę wysunięte miasteczko Muggia, ale zdecydowana większość półwyspu przypadła Chorwacji. Mieni się paletą trzech barw, stąd tradycyjnie dzieli się ją na Istrię Białą, Istrię Szarą i Istrię Czerwoną, w zależności od koloru ziemi. Na północy występują łagodne wzgórza białych skał wapiennych, w środkowej części dominują szare płaskowyże, a im dalej w kierunku południa, półwysep płonie w charakterystycznym kolorze spieczonej przez słońce do czerwoności gleby.
      Zakątek ten znakomicie nadaje się na letni wypoczynek. Turkusowe morze, ciągnące się setkami kilometrów wybrzeże, błękitne niebo i czysta krystalicznie woda sprawiają, że Istria należy do ulubionych miejsc turystycznych i jak magnes przyciąga urlopowiczów, lubiących rozkoszować się słoneczną pogodą i złocistymi plażami. Gwarny, radosny klimat nadmorskich kurortów, pełnych dyskotek, pubów i restauracji, spodoba się miłośnikom dobrej zabawy i rozrywki. Ale nieopodal tych hałaśliwych miejsc, kilkanaście kilometrów dalej, leży zupełnie inny świat - świat cichych, zagubionych w czasie, malutkich miasteczek, krętych uliczek, po których można spacerować bez końca, chorwackich ogrodów, w których kwitną palmy i magnolie, malowniczych krajobrazów, gdzie jak okiem sięgnąć pola, winnice, dachy domów pokryte czerwoną dachówką. Zwłaszcza północna część na myśl przywodzi słoneczną, włoską Toskanię i śródziemnomorski klimat, pozostałe wioski w głębi półwyspu swojską, sielankową atmosferę spokojnie płynących dni, właściwą rytmowi życia na wsi.
      Istria zaskoczy tonącym w zieloności pejzażem, surowością nagich skał wciśniętych w morze, o których brzegi rozbijają się wzburzone fale, dzikością natury. Na tutejszych plażach wypoczywał polski kompozytor i dyrygent Mieczysław Karłowicz. "Uciekłem z Warszawy, ażeby gdzieś osiąść na czas dłuższy nad Adriatykiem i oddać się kompozycji" - pisał w liście do swojego przyjaciela. Zainspirowany morzem, zacisznymi zatoczkami, nietkniętą przez cywilizację przyrodą, na wybrzeżu Istrii zatracił się całkowicie i stworzył swój pierwszy poemat symfoniczny "Powracające fale". Nadmorskie okolice Istrii to doskonałe miejsce na taką wakacyjną ucieczkę. Sielska atmosfera wiosek z pewnością przypadnie do gustu turystom lubiącym delektować się ciszą, spokojem i pięknem natury oraz pozwoli im zregenerować siły podczas urlopu. Ci, którzy szukają ustronnych zakamarków, dzikich plaż, intymnych miejsc, by móc pobyć ze sobą, zapomnieć się całkowicie, odpocząć od trudów dnia codziennego, będą tutaj wielokrotnie powracać, by naładować się pozytywną energią i osiągnąć błogi stan zadowolenia i relaksu.
      Kad stavis prst u more, povezan si scijelim svijetom, czyli "jeśli zanurzysz palec w morzu, łączysz się z całym światem" to stara ludowa mądrość, wciąż żywa wśród mieszkańców wybrzeża i wysp Adriatyku, najlepiej podsumowuje ich styl życia, gościnność i otwartość na świat. Symbolizuje też bliskość istryjskich miejscowości od morza. Żadna z nich nie jest oddalona od niego na odległość większą niż 35 km. Stolicą półwyspu jest Pazin, ale głównym centrum turystycznym i największym miastem jest Pula. Od dawna wielu turystów spędza wakacje w innych miastach półwyspu: Novigrad, Rovinj, Umag, Labin, Buzet, Porec, Motovun, Roc i Hum.

Istria - pogoda i klimat
      Jak sobie wyobrażasz idealne wakacje? Błękitne niebo, którego nie szpeci nawet jedna chmurka, mnóstwo słońca, ciepła woda… Taki właśnie będzie Twój urlop, jeśli zdecydujesz się go spędzić na wybrzeżu Istrii! Temperatura wody w wakacje wynosi około 23 stopni, natomiast temperatura powietrza waha się od 24 do 30 stopni. Łagodny klimat, będący wynikiem wpływu Morza Śródziemnomorskiego, gwarantuje przyjemną, słoneczną aurę z gorącym dniem i przynoszącą ochłodzenie nocą.

Istria - historia
      Podróż do Istrii powinniśmy zacząć od cofnięcia się w czasie. Istrią nazywano iliryjski lud Histri, przez Rzymian opisywany jako pokolenie okrutnych piratów, chronionych przez skaliste wybrzeże. Ze względu na jej strategiczne znaczenie, od niepamiętnych czasów była celem najeźdźców, a wpływy różnych krajów i kultur są tutaj widoczne do dziś. Najpierw znalazła się pod panowaniem Rzymskim, później podbita przez Gotów, następnie znalazła się pod władzą Bizancjum. Opanowana była kolejno przez Słowian, Awarów, Słoweńców, Chorwatów, Franków, by 150 lat pozostać pod dominacją Wenecji. Burzliwe losy Istrii w XX w. to starty poniesione w wyniku obu wojen światowych, panowanie włoskie na tym terenie, późniejsza przynależność do Jugosławii, by po jej rozpadzie w 1990 r. znaleźć się w końcu w granicach Chorwacji. Wszystkie cywilizacje, które przechodziły przez jej terytorium, odcisnęły tutaj swoje piętno i stanowią element jej bogatego dziedzictwa kulturowego.

Istria - zabytki
      Zachowane zabytki, będące obserwatorami długiej historii Istrii, dumnie dają świadectwo jej bogatej przeszłości. Najlepiej zachowaną budowlą jest, wybudowany na polecenie cesarza rzymskiego Wespazjana w I w. p.n.e. amfiteatr w Puli. Szczególną atmosferę miasta tworzą też inne starorzymskie zabytki - świątynia Augusta, Bliźniacza Brama, Łuk triumfalny Sergiusza. W tej istryjskiej stolicy turystycznej przebywał słynny irlandzki pisarz, James Joyce, o czym świadczy zastygła w brązie postać pisarza, znajdująca się w ogródku kawiarni Uliks (Ulissess). Warto się też wybrać do Poreču, gdzie znajduje się wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO bazylika św. Eufrazjusza. W Vrsar natomiast trzeba zwrócić uwagę na pozostałości architektury rzymskiej, starożytne opuszczone kamieniołomy czy romańską bazylikę Matki Boskiej morza. Dwa niewielkie miasteczka, Roc i Hum, będące w średniowieczu ważnymi centrami starego piśmiennictwa, słyną z łączącej je Alei Głagolicy, którą tworzy jedenaście pomników, a Labin z barokowego pałacu rodziny Battiala-Lazzarini, gdzie dziś znajduje się muzeum. Mnóstwem zabytków może się pochwalić także Novigrad. Zobaczymy tutaj zbudowany w XVI w. Belweder, zabytkową Dzwonnicę, dom w stylu gotyckim, czy kamienny barokowy portal. Odkrywanie w istryjskich miastach, promieniujących swoistą atmosferą, zabytków i dziedzictwa przeszłości, zapewni Ci niesamowite wrażenia.

Istria - kuchnia
      Burzliwa przeszłość Istrii zostawiła swój trwały ślad także w tej dziedzinie. Różne tradycje przeplatają się w miejscowej kuchni. Istryjska sztuka kulinarna słynie z różnorodności i jest mieszanką kuchni lądowych i przybrzeżnych. Z jednej strony zjemy tutaj mnóstwo różnych makaronów i klusek, jak ravioli czy gnocchi, czy typowo włoskich potraw jak risotto i polenta, co jest wynikiem włoskich wpływów na tym terenie. Specjalność kuchni istryjskiej to danie makaronowe o nazwie fudżi. W głębi lądu charakterystycznym przysmakiem jest szynka prust i kiełbaski. Na wybrzeżu w menu znajdziemy świeże ryby i owoce morza. Specjałami, których powinniśmy koniecznie spróbować, są krewetki razem z kalmarami i solą, czy sałatka z ośmiornicy. Gastronomiczną perłą tego rejonu są bez wątpienia trufle. Te tajemnicze i niepowtarzalne, cenione na całym świecie, podziemne grzyby, tropione są przez specjalnie wyszkolone psy i świnie. To istny królewski przysmak, posiadający właściwości afrodyzjaku. Każdy, kto raz skosztuje trufli i poczuje ich kulinarną wyjątkowość, stanie się ich wiecznym wielbicielem. Przygotowanym potrawom zawsze towarzyszy duża ilość przypraw i znamienny składnik, jakim jest oliwa z oliwek, uważana za olej bogów i eliksir życia. Ważnym składnikiem w regionalnej kuchni jest też wino. Jak głosi legenda, grecki marynarz w słynnej wyprawie po złote runo, przebywając na wschodnim wybrzeżu Istrii, zawołał kalavojna. Tak się do dziś nazywa najbardziej znany obszar winnic w Istrii, co w luźnym tłumaczeniu z greckiego oznacza dobre wino. A wino tutaj jest naprawdę wyśmienite, bo Istria to królestwo winnic. Typowym białym winem jest Malvazija, wśród win o purpurowym kolorze najpopularniejszy jest Teran. Amatorzy dobrego wina posmakują w tutejszych trunkach tętniącego życiem aromatu owoców najwyższej jakości, a tradycyjna lokalna kuchnia pozwoli rozkoszować się nowymi smakami.

Istria - sport i rekreacja
      Dla turystów, lubiących spędzać aktywnie czas, Istria to wymarzone miejsce na wakacje. Posiada bogatą ofertę sportową, a hotele są dobrze wyposażone w różne obiekty: korty tenisowe, boiska do gry w piłkę nożną, siatkówkę, minigolfa, koszykówkę. Uroki Istrii można podziwiać, zwiedzając ją na rowerze, gdyż z północy na południe i ze wschodu na zachód jak pajęczyną półwysep jest pokryty szlakami rowerowymi. Biorąc pod uwagę jej fenomenalne wybrzeże, wspaniałą pogodę i korzystne wiatry, Istria to raj do uprawiania sportów wodnych, jak windsurfing. Amatorom trekkingu oferuje setki kilometrów tras, z których najstarszy, zwany szlakiem św. Simeona, położony w centralnej części, gwarantuje zapierające dech w piersiach widoki i przeżycia, pozostające na długo w pamięci. Na Wyspach Brijuni można przyjemnie spędzić czas, grając w golfa. Bajkowy, ukryty podwodny świat Adriatyku z malowniczymi rafami, jaskiniami i wrakami zachwyci miłośników nurkowania. Strome zbocza i skały, wąwozy, trudne górskie szlaki wielbicielom przygód dostarczą mnóstwa adrenaliny. Istryjskie krajobrazy można podziwiać też z lotu ptaka. Dla entuzjastów sportów ekstremalnych Istria proponuje, oprócz paralotniarstwa, wspinaczkę i kolarstwo górskie. Jeśli chcesz odreagować codzienny stres - zagraj w paintballa, ciesz się jazdą na gokartach, lub wybierz do Adrenalin Park w Umag, gdzie będziesz mógł sprawdzić swoją kondycję fizyczną i koncentrację. Chcesz zażyć spokoju, relaksu, czegoś i dla duszy i dla ciała? Ośrodki odnowy biologicznej w Istrii dzięki profesjonalnym masażom, saunie, egzotycznym zabiegom czy kąpielom w naparach z ziół i kwiatów pozwolą Ci ukoić nerwy, zrelaksować się i poczuć jak nowo narodzony.

Istria - inne atrakcje
      Co jeszcze ma nam do zaproponowania Istria? Miłośnicy astronomii mogą korzystać z obserwacji nieba w Višnjan Obserwatorium, jednego z dziesięciu najlepszych tego typu obiektów na świecie. Są dowody na to, że Istrię kiedyś upodobały sobie dinozaury. Największego odkrycia dokonano w 1992 r., kiedy w pobliżu Bale (20 km od Pula) nurek Dario Boscarolli znalazł pozostałości kości dinozaurów, w tym największego, brachiosaurusa, które można oglądać w Bale Town Hall. Nie brakuje turystów, których nad tutejsze wybrzeże przyciągają plaże dla nudystów. Istria to pierwsza twierdza naturyzmu, dlatego spotkać tutaj można specjalnie wytyczone miejsca dla wielbicieli zażywania kąpieli słonecznych i wodnych nago. Bastionem naturystów jest wyspa Rab, odkąd w 1936 r. przy jej brzegach w morskich falach zanurzyli się nago król Anglii Edward VIII i jego żona. Plażowicze, lubiący wypoczywać tak, jak ich Pan Bóg stworzył, nie rozczarują się i znajdą tutaj wiele innych odludnych miejsc do opalania się w stroju Adama. Istria to jednak przede wszystkim unikatowe piękno przyrody. Wiele naturalnych skarbów półwyspu znajduje się pod ochroną. Warto zobaczyć masyw górski Učka, najwyższy szczyt półwyspu, wybrać się na Cape Kamenjak, najdalej na południe wysunięty przylądek, czy zobaczyć Kanał Limski (Limski kanal), znajdujący się między Vrsarem i Rovinjem kanion o długości 10 km i szerokości 600 m, ze ścianami o 150 m wysokości, wpadającymi do morza. Jest to też miejsce hodowli ostryg i małż, dlatego nie można przegapić okazji i spróbować ich w znakomitych restauracjach. Teren bogaty jest w jaskinie ozdobione efektami zjawisk krasowych, jak choćby Baredine Cave, gdzie stalagmity, stalaktyty i inne podziemne rzeźby będą cieszyć oko każdego turysty. U wybrzeży Istrii usytuowany jest też jeden z najpiękniejszych archipelagów, posiadający status Parku Narodowego - Wyspy Brijuni, z których jedna była ulubioną posiadłością letnią przywódcy Jugosławii, marszałka Josipa Broz Tity. Ci, którzy kochają lasy, pełne grzybów i dziczyzny, niech odwiedzą Motovunską Sumę, ciągnącą się wzdłuż doliny rzeki Mirna - najbardziej znane miejsce na znalezienie trufli oraz znajdujące się w pobliżu źródła termalne w Toplicach Istarskich. Ale to jeszcze nie wszystkie atrakcje. Ducha Istrii można najlepiej poczuć podczas tradycyjnych świąt, które odsłonią tutejszy folklor - oryginalne stroje ludowe, muzykę i tańce. Dlatego koniecznie wybierz się do Lovran na Festiwal Wiśni, weź udział w festiwalach odbywających się w Motovun - Dniach Trufli czy światowej sławy festiwalu filmowym Motovun Film Festival, obchodach Dni Szparagów, lub Rybak Festiwal w Vrsar.
      To wszystko plus piękno nieskażonej przyrody i słoneczna pogoda równa się gwarancja niezapomnianych wakacji. Nasza propozycja to tanie noclegi oraz kwatery prywatne. Istria zachwyci każdego, więc nie zastanawiaj się dłużej! Tutaj wypoczniesz, odkryjesz urocze zakątki, poznasz skarby kultury i zobaczysz wiele ciekawych miejsc!

Kvarner

Kvarner i Lika
      Okolice zatoki Kvarner, położonej w północnej części Adriatyku, od lat skutecznie przyciągają turystów do Chorwacji. Wspaniałe plaże, czyste morze, urocze wyspy – słowem klasyczne wczasy. Jeżeli ktoś woli spędzać wolny czas w nieco innych okolicznościach przyrody nie musi opuszczać Chorwacji. Niedaleko, na zachód od Kvarner znajduje się Lika, region górami i lasami pokryty. Osoby, chcące urozmaicić sobie wakacje, mogą "za jednym zamachem" odwiedzić oba tereny.

Kvarner i Lika – historia
      Historia terenów, położonych wokół zatoki Kvarner, jak i regionu Lika jest podobna. W starożytności mieszkali tutaj Ilirowie. Zostali oni podbici przez Rzymian na przełomie II i I wieku przed Chrystusem. Stworzono wtedy prowincję o nazwie Iliria. Po 395 roku znalazła się w granicach Cesarstwa Wschodniorzymskiego (Bizantyńskiego). Od V wieku tereny te najeżdżały różne ludy – Ostrogoci, Awarowie, Słowianie. Ci ostatni zostali tutaj na dłużej – byli to przodkowie współczesnych Chorwatów. Bynajmniej nie oznaczało to stabilizacji granic politycznych. Tereny dzisiejszej Chorwacji znajdowały się w różnych okresach czasu w rękach Longobardów, cesarza Karola Wielkiego, patriarchatu Akwilei, Węgrów, Turków osmańskich, Habsburgów, a okolice zatoki Kvarner także pod panowaniem Wenecji. Zmiany polityczne nie zawsze przebiegały spokojnie. Wystarczy wspomnieć wojnę, która rozpętała się na początku lat 90. ostatniego stulecia po rozpadzie byłej Jugosławii. Na szczęście walki to coraz bardziej odległe wspomnienia.
      Efektem powikłanej historii jest bogate dziedzictwo kulturowe – nie tylko w postaci zabytków, dzieł sztuki, literatury pięknej czy muzyki, ale widoczne także w kuchni tego regionu. Ludzie, mieszkający na skrzyżowaniu kultur, zwykle są bardziej otwarci na obcych.

Kvarner i Lika – zabytki
      Warto zwiedzić portowe miasto Rijekę. To największe miasto w okolicy; mieszka tu ponad połowa mieszkańców Kvarner (51%). Posiada ciekawe zabytki praktycznie z każdej epoki historycznej. Z czasów rzymskich będzie to Stara vrata (Stara Brama) i Rimski luk (Rzymski łuk). Zostały postawione na polecenie cesarza Klaudiusza Gockiego, czyli w III wieku. W średniowieczu zbudowano mały kościółek św. Wita. W XVII w. stał się on własnością jezuitów i na ten czas przypada jego rozbudowa. W efekcie dzisiaj możemy podziwiać wspaniałą barokową katedrę (Katedrala Svetog Vida) – zarówno w samej Rijece, jak i na banknocie o nominale 100 kun. Z dziewiętnastowiecznych zabytków wyróżnia sie pierwsza w Europie fabryka torped (Tvornica "Torpedo"). Założył ją w latach 60. XIX w. oficer, którego Chorwaci nazywają Ivanem Lupisem, a Włosi – Giovannim Luppisem. W odległości około 50 km od Rijeki leży Mrkopalj, miejscowość licząca niewiele ponad półtora mieszkańców. Jest to popularny kurort zimowy.
      Także wyspy, położone na Adriatyku, mogą pochwalić się ciekawymi zabytkami. Przykładowo, na wyspie Krk można zobaczyć pozostałości po rzymskich termach, wczesno-chorwackie kościoły i malowidła weneckich mistrzów. Na Rab uwagę przykuwa średniowieczna dzwonnica.

Kvarner i Lika – kulinaria
      Na terenach położonych nad zatoką Kvarner dominuje kuchnia śródziemnomorska. Oparta jest głównie na rybach, owocach morza, jagnięcinie, warzywach, owocach, oliwie i – uwaga – głowonogach. Do charakterystycznych potraw zalicza się maneštra. Jest to rodzaj zupy jarzynowej, zwykle podawanej jako "pierwsze danie". Niektórzy preferują jej zmodyfikowaną wersję z dodatkiem mięsa. Na deser warto spróbować kroštule – specjalne słodkie ciasteczka. Kuchnia jest kapitalną ilustracją mieszania się różnych kultur. Przykładowo skuta, owczy ser, bardzo popularny w Chorwacji, początkowo był związany ściśle z kuchnią austriacką. Obecnie kojarzy się go bardziej z wyspą Krk.
      Do posiłku można napić się któregoś z chorwackich win. Dobrą i zasłużoną sławą cieszy się Vrbnička žlahtina, wino wyrabiane w niewielkim, ale uroczym miasteczku Vrbnik. Tamtejsze winnice rozciągają się na obszarze mniej więcej 100 hektarów. Inne popularne marki to Trojišćina i Istarska malvazija.

Kvarner i Lika – sport i rozrywka
      Okolice zatoki Kvarner zapewniają rozrywki, które nadmorskie okolice powinny zapewniać. Osoby, lubiące nurkować, mają tam ponad 40 miejsc na realizowanie swojej pasji. Oczywiście muszą zaopatrzyć w pewne dokumentny: paszport oraz pozwolenie na nurkowanie (może być wydane w Chorwacji albo poza jej granicami). Istnieje też możliwość jachtingu. Wystarczy spojrzeć na liczby – 22 porty żeglarskie, w tym 14 przystani i prawie 5 tysięcy stanowisk cumowniczych. Do popularnych atrakcji turystycznych należy windsurfing. Najlepsze centra windsurfingowe znajdują się w Preluce i na wyspie Krk. Preluka zresztą przez wielu uznawana jest za najlepsze miejsce dla windsurfingu na świecie. Odpowiednie warunki zapewnia wiatr zwany tramontana.
      Wszyscy wędkarze, oddający się swojemu hobby nad Adriatykiem, powinni zaopatrzyć się w odpowiednią licencję – wydaną na dowolny okres czasu (dzień, weekend, tydzień, miesiąc). Co ważne, urzędy, które wydają wspomniane licencje, są czynne dłużej niż supermarkety – 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Na niektóre gatunki ryb (np. tuńczyki) nałożono ograniczenie, że można złowić tylko jedną sztukę dziennie. Mekką chorwackich (i nie tylko) wędkarzy jest Mali Lošinj. Inaczej nieco wygląda sprawa z łowieniem w rzekach i jeziorach. Są wyznaczane specjalne odcinki, gdzie można oddawać się temu hobby. Atrakcje, powiedzmy "śródlądowe", są nieco inne niż "nadmorskie", co nie znaczy, że gorsze. Chętni mogą popływać tratwą lub kajakiem rzeką Kupa.
      Dla miłośników Bachusa obowiązkowym przystankiem będzie Novi Vinodolski, miasto położone nad Adriatykiem, oddalone o 45 km od Rijeki. Nie chodzi tylko o wino w nazwie ("vinodolski" znaczy po chorwacku "winny"). Co roku odbywa się tu Ružica Vinodola – święto wina. To nie tylko radość dla podniebienia. Na koniec zbioru winogron wybiera się najpiękniejszą i zarazem najbardziej pracowitą dziewczynę. Taka młoda dama zostaje ukoronowana wieńcem, a następnie na czele procesji maszeruje przez miasto przy muzyce dawnych instrumentów. Dni wina organizowane są także na wyspie Krk. Obie imprezy wypadają w sierpniu. Jeżeli ktoś chce odbyć podróż w czasie, może udać się na wyspę Rab, gdzie od 2002 roku organizowany jest trzydniowy średniowieczny festiwal. Imprez w rejonie Kvarner nie brakuje i to nie tylko w okresie wakacyjnym. Najsłynniejszy karnawał w Chorwacji odbywa się w Rijece. Karnawał nie musi trwać tylko między Sylwestrem a Środą Popielcową. W miejscowości Novi Vinodolski "letni karnawał" organizowany jest z początkiem czerwca. Zaczyna się od specjalnej imprezy dla dzieci, w późniejszych godzinach oferta skierowana dla nieco starszych osób. W nocy przeradza się w prawdziwe karnawałowe szaleństwo. W dniach 25-27 lipca na wyspie Rab odbywa się festiwal, nawiązujący do zabaw rycerskich z XIV w. Książę Rab przyznaje specjalną nagrodę dla zwycięzcy rycerskiego turnieju, organizowana jest też parada osób w kostiumach z czasów średniowiecza i renesansu. W kwietniu, w Lokve odbywa się Noc Żab, w maju znowu warto wrócić do Rijeki, tym razem na międzynarodowy festiwal teatralny. Organizowany od 1994 roku, przyciąga zespoły z zagranicy, w tym także z Polski.
      W czerwcu w Opatiji, dawnej letniej rezydencji Franciszka Józefa, odbywa się "Mea Festival". Można podziwiać paradę osób, przebranych za sławne osoby z przeszłości. Miesiąc później do tego samego miasta zjeżdża jazzowa elita z całego świata na Liburnija Jazz Festival.
      13 czerwca w Rijece odbywają się regaty "Fiumanka". Trzeba przyznać, że to miasto jest bardzo zorientowane na turystów. W swojej ofercie kulturalnej ma też Ljeto na Gradini, czyli "wakacje na zamku". Trwają one od połowy czerwca do połowy września, a składają się na nie różne imprezy kulturalne z udziałem popularnych chorwackich aktorów i innych postaci z show-biznesu.

Kvarner i Lika – wakacje, drogi, transport
      Jeżeli ktoś woli spędzić wakacje nie nad morzem, ale nad rzeką – to Kvarner także jest dobrym miejscem. Najdłuższą rzeką w okolicy jest Kupa (296 km). W dodatku uchodzi za najczystszą rzekę w Chorwacji. Źródła Kupy znajdują się w regionie zwanym Gorski kotar, niedaleko wsi Crni Lug. Okolice te są częścią Parku Narodowego Risnjak (Nacionalni Park Risnjak). Oddalony o 15 km od wybrzeży Adriatyku, wciśnięty między Alpy a Góry Dynarskie, ma 63 km2. Najwyższym szczytem na jego obszarze jest Wielki Risnjak (Veliki Risnjak) (1528 m n. p. m.). Na pewnym odcinku rzeka Kupa wyznacza granicę państwową między Chorwacją a Słowenią. Niedaleko miasta Sisak wpada do Sawy.
      Atrakcją w Gorskim Kotarze jest oddalony o 20 kilometrów od Morza Adriatyckiego rezerwat hydromorfologiczny. Nazywa się "Zeleni vir". Kanion, na dnie którego znajduje się jaskinia, i z którego wypływa Zeleni vir, robi niemałe wrażenie na turystach. Przyjeżdżają tu nawet zimą, by wspinać się po zamarzniętym kilkudziesięciometrowym wodospadzie.
      Miłośnicy przyrody mogą wybrać się niedaleko miasta Gospić – do Jasikovac, parku o powierzchni 80 hektarów. Można tam zobaczyć wiekowe drzewa; niektóre mają prawie 200 lat.
      Z innych cudów natury warto odwiedzić słynną jaskinię Cerovačke Pecina, znajdującą się w południowej części Liki. W zasadzie jest to kompleks jaskiń. Wprawdzie nie są w całości dostępne dla turystów, ale tak czy tak trasa, licząca 700 metrów, jest najdłuższą dostępną w całej Chorwacji. Jeden ze stalagmitów robi takie wrażenie, że niektórzy uważają go za dzieło… kosmitów. Można zobaczyć też ślady szeroko pojętej działalności istot ziemskich – jak resztki naczyń ceramicznych czy ślady na ścianach zostawione przez niedźwiedzia jaskiniowego, żyjącego tu jakieś 40 tysięcy lat temu.
      Prawdziwą "krainą jaskiń" jest Velebit, najbardziej rozległe pasmo górskie w Chorwacji. Spośród setek jaskiń warto wymienić Lukima jama, która ma 1392 metrów głębokości i jest najgłębsza w całej południowej Europie. Nie ustępuje jej za bardzo Slovačka Jama (1320). Velebit sam w sobie stanowi park naturalny. Dodatkowo wydzielono z niego dwa mniejsze. Pierwszy to Paklenica, a drugi to Nacionalni park Sjeverni Velebit, co można tłumaczyć jako Park Narodowy Velebitu Północnego. W tym ostatnim wydzielono też rezerwaty przyrody: Rožanski kukovi i Hajdučki kukovi, gdzie znajdują się robiące ogromne wrażenie bloki skalne.
      Chorwaci przygotowali też specjalne szlaki turystyczne. Oprócz poprawy kondycji, wzbogacają naszą wiedzę. Jedną z najpopularniejszych jest "Staza Tramuntana". Przejście 12 kilometrów trwa zwykle 3-4 godziny. Na trasie znajduje się 10 głównych stacji, które wyznaczają małe kościółki, zameczki czy pomniki przyrody. Jeżeli kogoś znudzi mniej czy bardziej forsowne spacerowanie, może przesiąść się na rower. W rejonie Kvarner jest do dyspozycji 1300 km ścieżek rowerowych.
      Najłatwiej dotrzeć z Polski do regionu Kvarner drogą lotniczą. Można też wybrać się tam autokarem. Chorwacja pokrywa się coraz gęstszą siecią autostrad (chociaż do takich Niemiec jednak trochę brakuje), stąd dość wygodnie poruszać się samochodem.

Kvarner i Lika – pogoda i temperatura
      W rejonie Kvarner panuje klimat śródziemnomorski. Najbardziej "słonecznymi" wyspami są Lošinj, Cres, Krk i Rab. Meteorolodzy notują ponad 217 słonecznych dni w roku. Średnia temperatura powietrza w lipcu wynosi 23°C na wybrzeżu, 23,8°C na wyspach, a w górach 16,8°C. Jeśli chodzi o temperaturę morza, to latem osiąga 26°C, z kolei wiosną i jesienią wynosi średnio 18°C. Oznacza to, że sezon turystyczny w Chorwacji trwa przez większość roku.

Kvarner i Lika – noclegi
      Baza noclegowa jest bogata i urozmaicona. W regionie Kvarner znajdują się 104 hotele, w tym cztero- (jest ich 34) i pięciogwiazdkowe (3 hotele). Można wybrać wersję all inclusive, jak i wybrać inną ofertę w zależności od potrzeb i możliwości finansowych.
      Można też zdecydować się na nocleg w prywatnym apartamencie. Taka forma zakwaterowania jest tutaj bardzo popularna. Wystarczy krótkie porównanie. Hotele dysponują ponad 20 tysiącami łóżek, na kwaterach prywatnych jest ich cztery razy więcej. Turyści chętnie decydują się na kempingi, z których wiele położonych jest na wybrzeżu Adriatyku. Jako ciekawostkę można dodać, że istnieją specjalne kempingi z ofertą dla nudystów. Widać, że Chorwaci potrafią dopasować ofertę noclegową nawet dla najbardziej wybrednych turystów.

Kvarner – plaże
      Chorwackie wyspy i wybrzeże kuszą czystymi plażami. Dużą popularnością cieszą się dwie największe wyspy na Adriatyku – Krk i Cres. "Raj otoczony przez morze" - tak z kolei określa się Lošinj. Atutem wyspy Rab jest wspaniały widok na Velebit oraz 22 plaże. Z nich najsłynniejsza jest Crnika – Rajska, mająca 1500 metrów długości.